Bài giảng Tiếng Việt 8 - Bài 2: Thơ sáu chữ, bảy chữ. Nếu mai em về chiêm hóa - Trường THCS Nguyễn Chuyên Mỹ

pptx 22 trang Tuyết Nhung 20/11/2025 600
Bạn đang xem tài liệu "Bài giảng Tiếng Việt 8 - Bài 2: Thơ sáu chữ, bảy chữ. Nếu mai em về chiêm hóa - Trường THCS Nguyễn Chuyên Mỹ", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.

File đính kèm:

  • pptxbai_giang_tieng_viet_8_bai_2_tho_sau_chu_bay_chu_neu_mai_em.pptx

Nội dung tài liệu: Bài giảng Tiếng Việt 8 - Bài 2: Thơ sáu chữ, bảy chữ. Nếu mai em về chiêm hóa - Trường THCS Nguyễn Chuyên Mỹ

  1. NGỮ VĂN 8 CÁNH DIỀU
  2. KHỞI ĐỘNG ? Đọc những câu thơ/ ca dao viết về mẹ?
  3. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ Hình thành kiến thức I. Tìm hiểu chung 1. Tác giả: Lưu Trọng Lư - Lưu Trọng Lư (19/6/1911– Tác phẩm chính: Khói lam chiều, 10/8/1991), là một nhà thơ, Tiếng thu (1939); Tỏa sáng đôi bờ nhà văn, nhà soạn kịch Việt (1959); Người con gái sông Gianh Nam. (1966)... - Quê quán: làng Cao Hạ, xã Giải thưởng Hồ Chí Minh về văn Hạ Trạch, huyện Bố Trạch, học nghệ thuật năm 2000 tỉnh Quảng Bình. LƯU TRỌNG LƯ (1911-1991)
  4. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu chung 1. Tác giả: LƯU TRỌNG LƯ 2. Tác phẩm: a. Đọc, giải nghĩa từ: Hướng dẫn đọc bài thơ: giọng điệu nhẹ nhàng, chậm rãi, tình cảm...
  5. NẮNG MỚI 2. Tác phẩm LƯU TRỌNG LƯ Tôi nhớ mẹ tôi, thuở thiếu thời (Tặng hương hồn thầy me) Lúc người còn sống, tôi lên mười; Mỗi lần nắng mới reo ngoài nội, Mỗi lần nắng mới hắt bên song, Áo đỏ người đưa trước giậu phơi. Xao xác, gà trưa gáy não nùng, Lòng rượi buồn theo thời dĩ vãng, Hình dáng mẹ tôi chửa xoá mờ Chập chờn sống lại những ngày không. Hãy còn mường tượng lúc vào ra: Nét cười đen nhánh sau tay áo Trong ánh trưa hè trước giậu thưa.
  6. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu chung 1. Tác giả: Lưu Trọng Lư 2. Tác phẩm: a. Đọc, giải nghĩa từ: + Thầy me (từ cũ): bố mẹ + Thiếu thời: thời kì còn bé, còn đang ở độ tuổi thiếu niên Giậu + Giậu: Tấm tre nứa đan hoặc hàng cây nhỏ, rậm để ngăn sân vườn. + Nội: cánh đồng + Mường tượng: nhớ lại hoặc tưởng tượng ra trong trí hình ảnh nào đó không rõ ràng Nội
  7. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu chung PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 1. Tác giả: Lưu Trọng Lư 2. Tác phẩm: Xuất xứ a. Đọc, giải nghĩa từ: Thể thơ, đặc điểm b. Tìm hiểu chung: Phương thức biểu đạt Bố cục Chủ thể, đối tượng trữ tình Nhan đề
  8. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu chung 1. Tác giả: Lưu Trọng Lư 2. Tác phẩm: PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 a. Đọc, giải nghĩa từ: Xuất xứ Trích từ tập thơ “Tiếng thu” b. Tìm hiểu chung Thể thơ, - Thơ bảy chữ - Mỗi dòng có 7 chữ. Các dòng Đặc điểm trong bài thơ thường ngắt nhịp 4/3, cũng có khi bắt nhịp ¾; thường có nhiều vần, vần thường là vần chân Phương thức Biểu cảm ( Tự sự, miêu tả) biểu đạt
  9. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu chung PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1 1. Tác giả: Lưu Trọng Lư 2. Tác phẩm: Bố cục 2 phần a. Đọc, giải nghĩa từ: + Phần 1 (khổ thơ đầu): Bức tranh thiên nhiên “nắng mới”. b. Tìm hiểu chung + Phần 2 (khổ 2, 3): Nỗi nhớ của nhà thơ Chủ thể trữ tình - Chủ thể trữ tình “tôi”, - Đối tượng trữ tình: người mẹ Đối tượng trữ tình của mình. Nhan đề Đặt theo một hình ảnh khơi nguồn cảm hứng cho tác giả.
  10. NGỮ CÁNH VĂN 8 NẮNG MỚI DIỀU LƯU TRỌNG LƯ II. Tìm hiểu văn bản 1. Bức tranh thiên nhiên nắng mới.
  11. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02 Nhiệm vụ: Đọc khổ thơ đầu của bài thơ và thực hiện các yêu cầu sau: Từ đó em cảm nhận được gì về bức tranh thiên nhiên nắng mới ? Bức tranh thiên và tâm trạng của nhà thơ? nhiên nắng mới Tìm và nêu tác .................................... được hiện lên ở thời dụng của các biện .................................... gian, không gian Bức tranh thiên pháp nghệ thuật .................................... nào? Tìm những từ nhiên nắng mới. đặc sắc trong khổ .................................... ngữ diễn tả tâm .................................... thơ? .................................... trạng nhà thơ trước .................................... nắng mới? .................................... .................................... .................................... .................................... ....
  12. PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02 Phương diện Từ ngữ Thời gian Không gian Tâm trạng Nghệ thuật:
  13. PHIẾU HỌC TẬP SỐ 02 Phương diện Từ ngữ Thời gian Hiện tại, buổi trưa buồn bên song cửa – Bình dị nhưng đủ sức lay động lòng người Không gian Nắng hắt bên song , Âm thanh tiếng gà xao xác, não nùng – Không gian hiu hắt Tâm trạng Xao xác, não nùng, lòng rượi buồn, chập chờn sống lại. Nghệ thuật: - Dùng từ đặc sắc: + hắt: => Gợi không gian hiu hắt, vắng lặng. - Từ láy “xao xác”, “não nùng” diễn tả âm thanh xao động. Tiếng gà nhấn mạnh sự vắng lặng của không gian, lấy động để tả tĩnh. Cách ngắt nhịp 2/2/3 thể hiện cảm xúc trầm buồn, nhớ thương. - Từ láy “chập chờn” thể hiện những hình ảnh trong quá khứ dần hiện lên trong tâm trí của nhân vật trữ tình. - Không gian tĩnh lặng, hiu hắt, đầy 1 màu hoài niệm. - Tâm trạng buồn quạnh hiu xa vắng, nhớ thương những kỉ niệm thuở ấu thơ.
  14. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu văn bản 1. Bức tranh thiên nhiên nắng mới (khổ 1). 2. Nỗi nhớ của nhà thơ (Khổ 2,3).
  15. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ PHIẾU HỌC TẬP SỐ 03 Nhiệm vụ: Đọc khổ thơ đầu của bài thơ và thực hiện các yêu cầu sau: Từ đó em có cảm nhận gì về người mẹ và tình cảm của nhà 1. Hình ảnh người mẹ thơ dành cho mẹ? hiện lên như thế nào Những nét nghệ .................................... thuật nào được tác .................................... trong tâm tưởng của .................................... nhân vật trữ tình? Nỗi nhớ của nhà giả sử dụng để tái .................................... thơ hiện hình ảnh .................................... 2. Tìm những từ ngữ thể người mẹ? .................................... hiện tình cảm của nhà .................................... thơ dành cho mẹ? .................................... .................................... .................................... .................................... ....
  16. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ I. Tìm hiểu văn bản 1. Bức tranh thiên nhiên nắng mới (khổ 1). 2. Nỗi nhớ của nhà thơ (Khổ 2,3). PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 - Hình ảnh, từ ngữ về mẹ: Nghệ thuật - Từ ngữ thể hiện tình cảm của nhà thơ: Hình ảnh người mẹ và tình cảm của nhà thơ:
  17. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ PHIẾU HỌC TẬP SỐ 3 1. Hình ảnh, từ ngữ về mẹ Nghệ thuật - Mẹ đưa áo đỏ ra dậu phơi mỗi - Lựa chọn hình ảnh ấn tượng, có hồn. khi có nắng mới về. - dùng từ chỉ sắc màu: (áo) đỏ, (nét cười) - Nét cười đen nhánh trong ánh đen nhánh. trưa hè. - Đối lập trong hình ảnh: Nắng mới hắt 2. Từ ngữ thể hiện tình cảm bên song >< Nắng mới reo ngoài nội của nhà thơ: nhớ, chửa xóa => Tái hiện ấn tượng hình ảnh người mẹ mờ. và tình cảm của nhà thơ. Hình ảnh người mẹ hiện lên trong tâm tưởng nhà thơ với đầy đủ nét duyên dáng, hiền từ của người phụ nữ Việt Nam thuở xưa. Tình cảm của nhà thơ: Thổn thức, bồi hồi nhớ thương mẹ.
  18. III.TỔNG KẾT 1. Nghệ thuật: 2. Nội dung: 3. Ý nghĩa: - Thể thơ thất ngôn - Kí ức về mẹ gắn liền - Giọng điệu nhẹ nhàng, tha Bồi đắp thêm tình cảm với sự biết ơn, tình yêu thiết kính yêu người mẹ, tha thiết của nhân vật - Sử dụng linh hoạt các biện trân trọng tình cảm gia trữ tình. pháp tu từ. đình cho người đọc. - Cách ngắt nhịp đều đặn, chủ yếu là 4/3, gieo vần chủ yếu là vần thông.
  19. NGỮ VĂN 8 NẮNG MỚI LƯU TRỌNG LƯ Luyện tập Với em, hình ảnh, chi tiết nào về người mẹ của mình khiến em thấy yêu thương nhất. Hãy chia sẻ bằng 1 đoạn viết khoảng 10 câu văn.